Serwis Polskiego Towarzystwa Genealogicznego

flag-pol flag-eng home login logout Forum Fotoalbum Geneszukacz Parafie Geneteka Metryki Deklaracja Legiony Straty
sobota, 08 sierpnia 2020

longpixel


Napisz nowy temat   Odpowiedz do tematu
Zobacz poprzedni temat Wersja gotowa do druku Zaloguj się, by sprawdzić wiadomości Zobacz następny temat
Autor Wiadomość
Pietrek83Offline
Temat postu: Pochodzenie nazwisk Karaban i Karabin.  PostWysłany: 11-07-2020 - 18:20
Sympatyk


Dołączył: 24-11-2014
Posty: 54

Status: Offline
No to więc pytałem cie ROMAN_B czy zawód jaki ci ludzi mieli od super dawnych pokoleń, czyli zawód owczarza mógł mieć coś wspólnego z pochodzeniem ich nazwiska? a nic nie pisałeś na ten temat...ten fartuch nosili pasterze w dawnej Polsce? Czy widzisz jakąś nazwę miejscowości w dzisiejszym woj. Małopolskim od której mogło by to nazwisko się wziąć? ja nie...
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
ROMAN_BOffline
Temat postu: Re: Pochodzenie nazwiska Ozga, Boruciński.  PostWysłany: 11-07-2020 - 21:33
Sympatyk


Dołączył: 08-01-2012
Posty: 887

Status: Offline
Dobry wieczór.

Pietrek83, regulamin naszego forum wymaga podpisywania postów przynajmniej imieniem.

Pietrek83, w dniu 29 maja 2016 roku zamieściłem post w założonym przez Ciebie temacie w dniu 28 maja 2016 roku, to jest „Ród Borucińskich ( herbu rola??? )”. Przypomnę Ci, że w tamtym czasie nie odniosłeś się ani słowem do mojego postu. Napisałeś pod moim postem w dniu 27 lipca 2016 roku – cytat: ” A czy ludzie zawodu owczarza mogli być jakąś szlachtą?”. Raczej spodziewałem się zwyczajnego „dziękuję”.
W dniu 10 lipca 2020 roku w napisałeś – cytat: „Poproszę o znaczenie nazwiska Ozga i Boruciński. Obydwa pochodzą z okolic Krakowa. Nie zawsze mam możliwości skorzystać z dużej etymologii polskich nazwisk Kazimierza Rymuta dlatego was pytam!”. W dniu 11 lipca 2020 roku poświęciłem swój czas i udzieliłem Ci odpowiedzi – powyżej możesz przeczytać to co napisałem. Starałem się jak najlepiej odpowiedzieć na Twoje zapytanie, zgodnie z moją wiedzą.
Zacytuję Ci to co napisałeś dziś, w odpowiedzi na moje „Rozważania o etymologii nazwiska Ozga i Boruciński – hipozezy”:
„No to więc pytałem cie ROMAN_B czy zawód jaki ci ludzi mieli od super dawnych pokoleń, czyli zawód owczarza mógł mieć coś wspólnego z pochodzeniem ich nazwiska? a nic nie pisałeś na ten temat...ten fartuch nosili pasterze w dawnej Polsce? Czy widzisz jakąś nazwę miejscowości w dzisiejszym woj. Małopolskim od której mogło by to nazwisko się wziąć? ja nie...”.
I tym razem wykonałem pracę i poświęciłem swój czas. Ty nadal pytasz! A ja nadal nie zauważyłem „magicznego” słowa – dziękuję. Taka jest cena na naszym forum za udzielenie informacji.
Życzę wielu sukcesów w samodzielnym badaniu etymologii nazwiska Boruciński i innych oraz ich konotacji społecznych i etnicznych.

Roman.
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
Wladyslaw_MoskalOffline
Temat postu: Re: Pochodzenie nazwisk Ozga i Ożga.  PostWysłany: 12-07-2020 - 02:52
Sympatyk


Dołączył: 25-04-2008
Posty: 1259

Status: Offline
Witam,

do wpisu Pana Romana chcialbym tylko dodac, ze nazwisko Ozga nie tylko jest liczniejsze niz Ożga, jest tez strozytnym nazwaniem/nazwiskiem europejskim.

Grecki geograf Klaudiusz Ptolemeusz w swojej Geografii [ok 150 r. n.e.] przy opisie Sarmacji, wymienia wzdluz Wisly dwa plemiona Wendow majace siedziby obok siebie, plemie Burgiones podlegle grodowi[burg], ale nie wymienia nazwy grodu Sandomierz i plemie Arsietae; "arsit" w j.greckim, to "spalony, pogorzelca" w j. polskim, czyli plemie Ozgow, ktore znane bylo juz w starozytnosci Grekom, jako plemie wendyjskie czyli slowianskie.

Nazwanie/nazwisko Ozga powstalo kilka tysiecy lat temu na ziemiach obecnie polskich, znane i uzywane bylo przez Galow w zachodniej Europie;
https://forebears.io/surnames/ozga
i zawedrowalo do Indii jako Osga i Osha;
https://forebears.io/surnames/osga

Serdecznie pozdrawiam - Wladyslaw
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
Pietrek83Offline
Temat postu: Re: Pochodzenie nazwisk Ozga i Ożga.  PostWysłany: 17-07-2020 - 09:18
Sympatyk


Dołączył: 24-11-2014
Posty: 54

Status: Offline
ROMAN_B myślałem że ci już za to bardzo dziękowałem, jeśli nie to przepraszam nie bądź zły na mnie...

Chciał bym spytać o etymologię nazwiska Warta z dawnej ziemi krakowskiej okolice Myszkowa, czy jest to jasne i pochodzi od nazwy rzeki która tam zaczyna swój bieg czy są jeszcze inne wskazówki?

Wladyslaw_Moskal haha no tak ale plemiona Irańskie nie miały tak brzmiącej Ozgi tylko zapewne na wypalenisko czy zarzewie ognia inaczej takich ludzi nazywali po swojemu...np. agnis czy coś podobnego. Jednak rozdzielenie się dróg bałto-słowian i plemion indoaryjskich to zamierzchła przeszłość pewnie jakieś 1500 p.n.e. może nawet 2000 p.n.e. To że cały czas utrzymywaliśmy z nimi kontakty jako z południowymi sąsiadami to inna sprawa

Piotrek
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
MiroslawOzogOffline
Temat postu:   PostWysłany: 17-07-2020 - 15:19


Dołączył: 17-07-2020
Posty: 1

Status: Offline
Witam,

Szukam zrodel do nazwiska: Ożóg. Czy jest ono polaczone moze z watkiem waszej rozmowy odnosnie Ozgow ?

Dziekuje za jakiekolwiek wskazowki,

Mirek Ozog
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
molekOffline
Temat postu:   PostWysłany: 17-07-2020 - 17:03
Sympatyk


Dołączył: 30-08-2014
Posty: 84

Status: Offline
Witam,

chciałbym poprosić o analizę pochodzenia nazwiska Molus.

Znalazłem akta z początku XVIII wieku, które potwierdzają istnienie tego nazwiska w województwie kujawsko-pomorskim oraz świętokrzyskim, tak więc wygląda na to że w momencie kształtowania się nazwisk powstały one niezależnie w dwóch lokalizacjach.

Z góry dziękuję za pomoc,
Michał
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
Ewa_SzczodruchOffline
Temat postu:   PostWysłany: 17-07-2020 - 18:31
Zasłużony
Sympatyk


Dołączył: 10-12-2006
Posty: 3830
Skąd: Toruń
Status: Offline
Witam Smile

Molus - w grupie nazwisk pochodzących od prasłowiańskiego moliki, moleti ‘wyciągać’, mól, mol ‘rodzaj małego motyla zżerającego tkaniny’; możliwe też od niemieckiej nazwy osobowej Mohl.

Ozóg 1384 - od ożóg, ożeg ‘drewniany kij do poorawiania ognia w piecu, pogrzebacz’, od staropolskiego ożegać ‘opalać; ożygać’.

Źródło:azimierz Rymut, 'Nazwiska Polaków. Słownik historyczno - etymologiczny, Wydawnictwo Naukowe DWN, Kraków 2001

_________________
Pozdrawiam cieplutko, Ewa Szczodruch
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
ZuzaOffline
Temat postu: Schwenke lub Schwentke  PostWysłany: 17-07-2020 - 18:44
Sympatyk


Dołączył: 14-02-2008
Posty: 65

Status: Offline
Ciekawi mnie pochodzenie i znaczenie tych nazwisk.Występują one jeszcze w formie Schwendke, Schwencke a dotyczą członków jednej rodziny. Są też pisane przez "a" np. Schwanke
Pozdrawiam Zuza
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
ROMAN_BOffline
Temat postu: Rozważania o genezie nazwiska Ożóg, Schwenke lub Schwentke.  PostWysłany: 17-07-2020 - 20:10
Sympatyk


Dołączył: 08-01-2012
Posty: 887

Status: Offline
Dobry wieczór.

Mirku, uzupełnię trochę informacje o ewentualnym pochodzeniu nazwiska Ożóg, które podała pani Ewa Szczodruch.

Rozważania o pochodzeniu nazwy osobowej Ożóg.

Moim zdaniem nazwisko Ożóg pochodzi od przezwiska Ożóg a ono od apelatywu [ rzeczownika ] ożóg. Zatem, miano Ożóg jest odapelatywnym nazwiskiem.

W Słowniku języka polskiego pod redakcją profesora Witolda Doroszewskiego znajduje się hasło ożóg. Według tego słownika ożóg to:
1. żerdka, kij poprawiania ognia w piecu piekarskim, wygarniania żużlu i popiołu z pieca kowalskiego, często zakrzywiony; pogrzebacz;
2. drzewo opalone; tląca się głownia;
3. gwarowo pęk słomy uwiązany na kiju służący do wymiatania pieca piekarskiego; pomiotło.
W tym miejscu dodam, że drzewo opalone, to np. drzewo po pożarze lasu.
W roku 2017 w Krakowie ukazał się 24 tom periodyku Biblioteka „LingVariów” Wydziału Polonistyki Uniwersytetu Jagiellońskiego pt. Mieczysław Karaś. Ze studiów leksykologicznych i onomastycznych. Wybór i opracowanie Jerzy Reichan i Maciej Rak. W przedmiotowy opracowaniu znajduje się tekst prof. Mieczysława Karasia pt. Terminologia techniczna w gwarach. Tekst ten jest przedrukiem z publikacji: M. Karaś: (red.), Słownictwo gwarowe a kultura. Księga referatów. Kraków 26 – 29 XI 1973 r.,
Wrocław 1975, s. 152–162. W wymienionym tekście czytamy:
„‘narzędzie do zgarniania ziemi z blachy pługa’: ciosek, esak, istyk // styk // isnyk //
istnik // listyk // jestyk, kopacz, kopyść, koziczka, kozica, nóż, odpycha, odpychacz,
otka, oskrabka, ożóg, rączka, rączki, rozkrabka, rosocha, rylik, smyk, trzóslo, widełki, wypychel.”.
Zatem, wyraz ożóg w gwarach może też oznaczać ‘narzędzie do zgarniania ziemi z blachy pługa’.
W roku 1916 w Warszawie Michał Arct opublikował słownik noszący tytuł M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego. W słowniku tym pod hasłem ożóg czytamy: Ożóg, kij, którym poprawiają palące ś. drzewo w piecu a. wygrzebują węgle, pogrzebacz drewniany; głownia, drewno opalone; żelazko zakrzywione do mieszania preparatów chemicznych.
W roku 1927, w Krakowie, Aleksander Brückner wydał Słownik etymologiczny języka polskiego. W słowniku znajduje się hasło ożóg. Profesor Brückner pisze: ożóg, w 15. i 16. wieku poprawnie ożeg, także ‘pogrzebacz’, ‘pociask, koczerga, kociuba, kosior’; p. żec. [ p. żec – patrz żec ].
Pod hasłem żec czytamy: żec, żgę, żże; żegać, podżegać; ożóg, już w 15. wieku, zamiast ożeg; pożoga (ale jest jeszcze ťpoprawneŤ pożega w 15. wieku), pożożca i pożeżca, ‘podpalacz’; Żegań (‘wypalony las’); żegadło (żegadłem piętnowano, r. 1500 i wcześniej: ťpiętno albo żegadłoŤ); żegleń, ‘węgiel’, u Stanka 1472 r. (dziś po narzeczach ‘zrzęda’, ‘dziecko uprzykrzone’, zeglenić, ‘zrzędzić’); w biblji: żgą, ‘palą’, żgli, ‘palili’ (stąd żglisko, zgliszcze), ťobiaty żżoneŤ i ťżgąceŤ (to wedle dawnej składni jedno), ‘ofiary całopalne’; we złożenia z przyimkiem z-: żdżegł (ťwznieciłŤ, Leopolita), ťżdżegł obiaty paloneŤ, ‘spalił’, itd. Poszło żegę z *gegę (p. z-gaga), częstotliwe *gēgati, t. j. *żagać, żagiew (w krzesiwie), czes. żáhew, rus. żagra; dalej żagawka i żagawica, ‘pokrzywa’ (u Stanka 1472 r. żegawka i żegawica, ale żagawa dla ‘adiantum’); jest jednak do żĭg- i żigati, ale i samo żgać, dżgać, żgnąć, dżgnąć; jest i zażognąć (zamiast zażegnąć). Słowiańskie *gegę (tak wszędzie, cerk. żeszti, żegą, żgą i w innych formach z półgłoską, żdzi, żżen, por. ruskie żżonka dla ‘bowli’; w biblji ożżenie, u Leopolity ťspalenieŤ; czes. żéci, żhu, rus. żecz, żgu, żguczij, ‘piekący’) poszło z pierwotnego *degę, ‘palę’, co Litwa zachowała: degti, degu, ‘palić’, dagtis, ‘żegadło’ (do wypalania dziur w drzewie, niby ‘świder’), łotew. daglis, ‘żagiew’; degtinē, ‘gorzałka’; ind. dahati, ‘pali’, awest. dazaiti, ‘gore’; grec. tefra, ‘popiół’; łac. favilla, ‘popiół’, febris, ‘febra’.

Nazwę osobową Ożóg spotykało się w zasadzie na obszarach Polski, na których nie występowało mazurzenie. Mazurzenie, to proces fonetyczny polegający na wymawianiu zamiast spółgłosek dziąsłowych cz, sz, ż,dż głosek zębowych: c, s, z, dz. Mazurzenie jest bardzo charakterystyczne dla wielu polskich dialektów, szczególnie zaś na Mazowszu i Mazurach, a także na terenie Małopolski i Śląska. Również w Wielkopolsce – na terenie niemazurzącym, w okolicach Puszczy Noteckiej w gwarze Mazurów wieleńskich [ osadników z Mazowsza ] występuje zjawisko mazurzenia. Tak więc na obszarach gdzie występowało mazurzenie nazwę osobową Ożóg zapewne wymawiano Ozog / Ozóg.

W roku 2002 w Bazie Pesel osób o nazwisku Ożóg odnotowano 5386, w tym kobiet 2703, mężczyzn: 2683. Natomiast osób o nazwisku;
• Ozog odnotowano 2 [ 1 kobieta i 1 mężczyzna ];
• Ozóg odnotowano 185 [ 97 kobiet i 88 mężczyzn ].

Dawniej tradycyjne formy żeńskie nazwiska Ożóg:
• odojcowska [ córka ] – Ożożanka;
• odmężowska [ żona ] – Ożogowa.

Mirku, wnioski pozostawiam Tobie.

Pozdrawiam – Roman.

============================================

Dobry wieczór.

Zuzo, poniżej przedstawię Ci etymologię nazwisk(a), o które pytasz. Genezę tych nazwisk opracował niemiecki badacz nazwisk dr Hans Bahlow. Tekst jest w języku niemieckim.

Pochodzenie nazwiska Schwenke lub Schwentke.

Schwenke Definition des Nachnamens:
Schwenk, Schwenke ist kontrahiert aus Schweneke (Schwaneke), in Quedlinburg im 16. Jahrhundert nebeneinander Schwaneke, Schweneke, Schwenke; siehe auch Schwank(e)! Swaneke, Sweneke als weiblich Vorname einst beliebt (Kurzform zu Swanhild, Walkürenname): eine Swaneke wyntappers 1404 Bremen e. Sweneke olifex 1325 Lübeck, Sweneke filia Willekini 1346 Stettin. Dazu Nicolaus Sweneken (Metronym)/Lübeck Aber oberdeutsch Schwenk(e) (Württemberg, schlesisch, Bayern oft) gehört zu schwenken ťschwingen machen, schleudernŤ, vergleiche Schwenkenfuß, Schwenkenbecher, -bier, -flegel, -reif (e. Büttner!). Cuontz Swenk 1383 Kayh/Württemberg, Nikolaus Swenker 1284 Schaffh. [ za Hans Bahlow ]


Schwank Definition des Nachnamens:
Schwank, Schwanke oft, ist kontrahiert aus niederdeutsch Schwaneke, mit Umlaut Schweneke, Schwenke; ist als Übername = Schwan, siehe dies! Vergleiche Gerardus dictus Swane (cignus) 1295 Hamburg, Herman dictus Swane 1274 ebenda Johannes Swanke 1324 Lübeck Zum niederdeutsch k-Suffix vergleiche in Hamburg urkundlich Crane, Craneke (heute Krohnke, Kranke). Nur vereinzelt als persöniederländisch N.: Swane v. Pölchow Pommern Edler 1274, Swaneke de Lechtingen 1347 Osnabrück Als weiblich Vorname (Kurzform zu Swanhild, Swanburg) dagegen öfter: Swaneke 1340 Bremen, mehrfach in Rostock um 1270; vergleiche noch friesisch Swaantje als weiblich Vorname Den Germanen galt der Schwan als heiliger Vogel, vergleiche das Schwanenhemd der Walküre. [ za Hans Bahlow ].

Schwankl, Schwank (Bayern) = mittelhochdeutsch swank(el) ťschlank, geschmeidigŤ. Desgleichen Schwankhart (Bayern), Schwanneke, Schwenneke siehe Schwanke! - Schwantes, Schwantus: Kurzform zu slawisch Swantoslaw; vergleiche Swantke 1348 Breslau (swant- ťheiligŤ, vergleiche die slawisch Gottheit Swantewitt/Rügen). Ortsname Schwantus/Wollin. [ za Hans Bahlow ].


Pozdrawiam – Roman.
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
Wladyslaw_MoskalOffline
Temat postu: Pochodzenie nazwisk Molus i Mollus.  PostWysłany: 19-07-2020 - 02:21
Sympatyk


Dołączył: 25-04-2008
Posty: 1259

Status: Offline
molek napisał:
Witam,

chciałbym poprosić o analizę pochodzenia nazwiska Molus.

Znalazłem akta z początku XVIII wieku, które potwierdzają istnienie tego nazwiska w województwie kujawsko-pomorskim oraz świętokrzyskim, tak więc wygląda na to że w momencie kształtowania się nazwisk powstały one niezależnie w dwóch lokalizacjach.

Z góry dziękuję za pomoc,
Michał

Witam Michale,

przeczytalem Twoj post oraz odpowiedz Pani Ewy. Po namysle przedstawiam moje hipteze pochodzenia nazwan/nazwisk Molus i Mollus dlatego, ze wg mnie nazwanie Molus jest bardzo starym nazwaniem powstalym kilka tysiecy lat temu na polskich ziemiach i w czasie wedrowki Ariow/Slowian zawedrowalo ponad 3 tysiace lat temu do Indii.

W Polsce starsze, liczniejsze nazwanie Molus, tak jak napisales wystepuje w dwoch regionach, mlodsze Mollus wraz z Molus wystepuje w rejonie Swiecka, prawdopodobnie zapis Mollus powstal w wyniku zniemczenia, starego polskiego nazwania Molus;
https://nlp.actaforte.pl:8080/Nomina/Ndi ... isko=molus

Strona MyHeritage Przodkowie/Forebears podaje wiecej informacji o rozmieszczeniu i pochodzeniu nazwan/nazwisk Molus i Mollus oraz nazwiska indyjskiego Molu;
https://forebears.io/surnames/molus
https://forebears.io/surnames/mollus
https://forebears.io/surnames/molu

Starozytne nazwanie/nazwisko Molus powstale na ziemiach polskich jest znane tez jako nazwanie galijskie na terenie Francji i wlasnie dzieki temu, mozna podac co kiedys znaczylo i jak powstalo nazwisko Molus.

W j. galiskim slowo "molus" i francuskim "mollus, mollusque ", znaczy "mięczak, mięczaki", dzis mozna we Francji sprobowac specjalu francuskiej kuchni zwanej "escargot", ktory w Ameryce mozna kupic zamrozony, gotowy do pieczenia w domu.

Escargot to .. slimak winniczek .. z maslem i przyprawami, pycha !!.

Jesli czytajacego zaskakuje to, ze przodkowie Michala jedli winniczki i dlatego zwano ich Molus, to moge powiedziec, ze dobrze wiedzieli dlaczego je jedli juz tysiace lat temu;
https://kuchnia.wp.pl/slimak-afrodyzjak ... 356924545a

Pozdrawiam - Wladyslaw
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
Pietrek83Offline
Temat postu: Pochodzenie nazwisk Molus i Mollus.  PostWysłany: 19-07-2020 - 11:12
Sympatyk


Dołączył: 24-11-2014
Posty: 54

Status: Offline
Poproszę o etymologię nazwiska Goc i Warta oby dwa z okolic Częstochowy oraz Myszkowa.

Piotrek
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
ROMAN_BOffline
Temat postu: Re: Pochodzenie nazwisk Warta.  PostWysłany: 19-07-2020 - 15:31
Sympatyk


Dołączył: 08-01-2012
Posty: 887

Status: Offline
Pietrek83 napisał:
ROMAN_B myślałem że ci już za to bardzo dziękowałem, jeśli nie to przepraszam nie bądź zły na mnie...

Chciał bym spytać o etymologię nazwiska Warta z dawnej ziemi krakowskiej okolice Myszkowa, czy jest to jasne i pochodzi od nazwy rzeki która tam zaczyna swój bieg czy są jeszcze inne wskazówki?
(...).

Piotrek



Dzień dobry.

Rozważania o etymologii nazwiska Warta.

Dlaczego ktoś został nazwany Warta? Moim zdaniem tylko wszechstronna kwerenda różnych źródeł, w tym dokumentów historycznych, genealogicznych, słownikowych czy językoznawczych może, choć nie musi, odpowiedzieć na pytanie od kogo, od czego, w jaki sposób i kiedy powstała konkretna nazwa osobowa oraz rozwiać różne dylematy odnoszące się do pochodzenia społecznego albo etnicznego osób noszących miano Warta. Bo jak mówił profesor Kazimierz Rymut: „By w sposób prawidłowy podać genezę konkretnego nazwiska, trzeba by śledzić historię danej rodziny. Tak samo brzmiące dzisiejsze nazwiska dwu rodzin mogą mieć bowiem dwie różne genezy”. Natomiast, profesor Aleksander Brückner wielokrotnie pisał, że „my dziś nie rozumiemy znaczenia różnych słów używanych dawniej”.
Pamiętać też trzeba, że niektóre słowa mogą pochodzić z różnych historycznych dialektów języka polskiego, w tym i z gwary. Nie można też wykluczyć, iż wspomniane miano jest reliktem wywodzącym się z języka [pra]słowiańskiego albo staropolskiego. W grę mogą też wchodzić inne języki. Zatem, i hybrydy językowe lub/i spolszczenia obcych nazw osobowych. Nie można też odrzucić przeinaczeń pisowni albo zjawisk fonetycznych występujących w języku polskim oraz innych językach.
Nazwisko należy traktować nie tylko jako element służący do identyfikacji poszczególnych osób, ale również jako zjawisko językowe. Każda nazwa osobowa jako kategoria onimiczna ustalała się i stabilizowała w określonych warunkach administracyjno – prawnych, społeczno – środowiskowych. Nazwisko oddaje złożoność stosunków kulturowych i językowych na pograniczu i na obszarach z nim sąsiadujących oraz w miejscach gdzie występuje ludność [ osoby ] o różnej narodowości czy kulturze.
Każde miano, jak wspomniałem ma charakter identyfikujący nie tylko osobniczo, ale terytorialnie oraz etnicznie. Nazwy osobowe stanowią nieodłączny element kontaktów językowych w miejscach gdzie wzajemnie się przenikają. Współżycie różnych osób, grup ludności [ narodowości ] obok siebie sprzyjało procesowi polonizacji obcego nazewnictwa osobowego na obszarze Polski. W miarę procesów asymilacyjnych nazwiska te ulegały najłatwiej upodobnieniom fonetycznym, następnie ortograficznym, aby nawet zmienić swe znaczenie. Podobne zjawisko występowało też w odwrotnym kierunku.
Przystępując do pracy nad pochodzeniem i powstaniem konkretnego nazwiska trzeba mieć zawsze na uwadze, że nie poruszamy się we współczesności, gdzie każda dorosła osoba ma dowód osobisty, numer PESEL oraz trwałe, dziedziczne i nie nienaruszalne nazwisko. W wieku XVII, XVIII, a nawet w połowie wieku XIX nazwy osobowe były bardzo ruchome, elastyczne a co za tym idzie ulegały zmianie aż do ukształtowania się dziedzicznego nazwiska. W Twoim przypadku nazwy osobowej Warta.

Na obszarze obecnej Polski w roku 2002 według PESEL osób o nazwisku Warta zamieszkiwało 271, w tym: kobiet: 131, mężczyzn 140. Ta konstatacja mówi, że jest to rzadkie nazwisko. Najwięcej osób o tym mianie mieszka w powiecie suskim [ małopolskie ] – 92. W powiecie myszkowskim [ śląskie ] – 23.
Szczegółowy rozkład występowania nazwy osobowej Warta w powiatach na obszarze obecnej Polski znajdziesz na mapie zamieszczonej pod linkiem:
https://nlp.actaforte.pl:8080/Nomina/Nd ... isko=Warta
Dr Jolanta Przyklenk twierdzi, że nazwa rzeki Warta ma następującą etymologię: „Warta pochodzi od prasłowiańskiej formy *vŗ’t-. Obecna dziś cząstka -ar- to rezultat przekształceń sonantu ŗ’, który w pozycji przed t, d, s, z, n, r, ł przechodził w ar. Nazwa rzeki wiąże się ze staropolskimi leksemami: wart ‘prąd’; wartki; wartkość; wartować ‘przerzucać’; wartać (np. wrzecionem).”.
Prof. Jan Miodek o pochodzeniu nazwy rzeki Warty pisał: „Sama Warta natomiast, oczywiście, spokrewniona jest z takimi słowami, jak wiercić (się), wartki, wartko, i etymologicznie oznacza "rzekę o wartkim nurcie" albo "rzekę wiercącą, czyli wijącą się".”.
Pytasz, czy nazwisko Warta pochodzi od nazwy rzeki Warta? W Polsce jest też miasto Warta, które leży nad rzeką o tej samej nazwie. Nazwa miasta pochodzi od nazwy rzeki.

Nazwa osobowa Warta może mieć jakiś związek z mianem Warda. W Polsce osób o tym nazwisku jest 3482 [ kobiet 1793, mężczyzn 1689 ]. Można je też spotkać w powiecie myszkowskim. W roku 2002 odnotowano w tym powiecie 4 osoby o tym nazwisku.
W języku polskim występuje zjawisko:
• ubezdźwięcznieia [ desonoryzacja ] jest to upodobnienie fonetyczne polegające na tym, że spółgłoska dźwięczna traci dźwięczność. Upodobnieniom tym ulegają głównie spółgłoski dźwięczne, które mają swoje odpowiedniki różniące się jedynie dźwięcznością. Między innymi są to spółgłoski d-t [ d dźwięczna, t bezdźwięczna ],
• udźwięcznienia [ sonoryzacja ] jest to upodobnienie fonetyczne polegające na tym, że spółgłoska bezdźwięczna zyskuje dźwięczność. Upodobnieniom tym ulegają w polskim spółgłoski, które mają swoje odpowiedniki różniące się jedynie dźwięcznością. Między innymi są to spółgłoski d-t [ d dźwięczna, t bezdźwięczna ].
W takim razie nazwa osobowa Warda może przejść w miano Warta. Tak samo jak i miano Warta może przejść w nazwę osobową Warda. Czy takie procesy fonetyczne wystąpiły w tym konkretnym przypadku? Tego nie wiem. Wymaga to bardziej dogłębnych badań. To już pozostawiam Tobie.
Według prof. Aliny Naruszewicz-Duchlińskiej nazwisko Warda ma następującą genezę:
„Warda. Nazwisko pochodzi od nazwy osobowej Warda, ta od warda ‘mańkut’, por. także wardać ‘łazić’. Potencjalną podstawę nazwiska stanowi także nazwa miejscowe Warda – folwark w b. pow. sejneńskim (zob. Słownik Geograficzny Królestwa Polskiego, t. XII s. 949). Nazwę osobową Warda odnotowano na terenie Polski w 1343 roku (zob. K. Rymut, Nazwiska Polaków. Słownik historyczno-etymologiczny, t. II L-Ż, Kraków 2001, s. 654).”.

Piotrze, jak zauważyłeś istnieje wiele podstaw słowotwórczych, od których mogło powstać nazwisko Warta. Tak więc można przyjąć, że miano Warta jest niejasną nazwą osobową. Zatem, od czego pochodzi to konkretne nazwisko Warta, o które pytasz trudno jest jednoznacznie odpowiedzieć – potrzebne są bardziej dogłębne badania. To już pozostawiam Tobie.

Roman.
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
Wladyslaw_MoskalOffline
Temat postu: Pochodzenie nazwisk Ozga, Ozog i Ożóg.  PostWysłany: 20-07-2020 - 05:38
Sympatyk


Dołączył: 25-04-2008
Posty: 1259

Status: Offline
MiroslawOzog napisał:
Witam,

Szukam zrodel do nazwiska: Ożóg. Czy jest ono polaczone moze z watkiem waszej rozmowy odnosnie Ozgow ?

Dziekuje za jakiekolwiek wskazowki,

Mirek Ozog

Witam,

Ptolemeusz uzyl greckiej nazwy "Arsietae" na plemie wendyjskie[=slowianskie], a dla tak ogolnej nazwy, mozna wlaczyc rozne nazwania slowianskie powiazane z pożogą , pożarem. Tym bardziej, ze w Polsce w rejonie Rzeszowa, nazwisko Ozga wystepuje razem z nazwiskiem Ożóg;
https://nlp.actaforte.pl:8080/Nomina/Nd ... BC%C3%B3g+

Nazwisko Ozga jest starsze niz nazwanie Ozog o ktorym wspomnial Roman w obszernym wpisie, ktore powstalo na terenie Francji jako nazwanie galijsko-slowianskie, a na terenie Polski, po ok 1500 r. "przeszlo" w nazwisko Ożóg;
https://forebears.io/surnames/ozog
https://forebears.io/surnames/gal

Wymieniam rok +/- 1500 jako wazny dla genealogow, bo w tym czasie zaczeto wprowadzac znaki typowe dla polskiego abecadla - dla porownania zapis Bogurodzicyz 1407 r.;
https://pl.wikipedia.org/wiki/Bogurodzi ... 1407_r.jpg
https://pl.wikipedia.org/wiki/Alfabet_p ... litera.png

Zatem mamy podstawy do wlaczenia nazwisk Ozga, Ozog, Ożóg i pokrewnych do greckiego nazwania, ktore uzyl ok 150 r. Ptolemeusz.

Pozdrawiam - Wladyslaw
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
Pietrek83Offline
Temat postu: Pochodzenie nazwisk Ozga, Ozog i Ożóg.  PostWysłany: 20-07-2020 - 22:38
Sympatyk


Dołączył: 24-11-2014
Posty: 54

Status: Offline
No dzięki ROMAN_B. ROMAN_B a nie uważasz że jednak bliskość źródła Warty mocno podkreśla etymologię tych Wart z okolic Myszkowa?

Czy coś wiecie o etymologi nazwiska Goc też z okolic Myszkowa?

Piotrek
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
Brzózka_PawełOffline
Temat postu: Pochodzenie nazwisk Ozga, Ozog i Ożóg.  PostWysłany: 21-07-2020 - 01:13
Sympatyk


Dołączył: 07-05-2019
Posty: 22

Status: Offline
Witam! Bardzo prosiłbym o sprawdzenie etymologii nazwiska Fudalej (Fudaley).
Pozdrawiam i dziękuję,
Paweł
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
Wyświetl posty z ostatnich:     
Skocz do:  
Wszystkie czasy w strefie CET (Europa)
Napisz nowy temat   Odpowiedz do tematu
Zobacz poprzedni temat Wersja gotowa do druku Zaloguj się, by sprawdzić wiadomości Zobacz następny temat
Powered by PNphpBB2 © 2003-2006 The PNphpBB Group
Credits
donate.jpg
Serwis Polskiego Towarzystwa Genealogicznego zawiera forum genealogiczne i bazy danych przydatne dla genealogów © 2006-2020 Polskie Towarzystwo Genealogiczne
kontakt:
Strona wygenerowana w czasie 0.401148 sekund(y)