Serwis Polskiego Towarzystwa Genealogicznego

flag-pol flag-eng home login logout Forum Fotoalbum Geneszukacz Parafie Geneteka Metryki Deklaracja Legiony Straty
niedziela, 29 marca 2020

longpixel


Napisz nowy temat   Odpowiedz do tematu
Zobacz poprzedni temat Wersja gotowa do druku Zaloguj się, by sprawdzić wiadomości Zobacz następny temat
Autor Wiadomość
Piórkowska_EwaOffline
Temat postu: Co oznaczało słowo vel?  PostWysłany: 13-02-2012 - 16:04
Zasłużony
Sympatyk


Dołączył: 05-02-2012
Posty: 162

Status: Offline
"co oznaczało słowo vel?"

Witam. Mój przodek występuje w aktach notarialnych związanych z zakupem ziemi lata 1885-1905 (mam trzy dokumetnty) jako Łukasik. W metrykach kościelnych (mam od lat 1897-1938 kiedy zmarł) jest już Łukaszewski. Mam też dokument od notariusza -jego testament z 1925 i tam on, żona i najstarszy syn występują jako Łukaszewcy vel Łukasik. Czy owo vel jest więc odwołaniem do poprzedniego nazwiska?
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
Sroczyński_WłodzimierzOffline
Temat postu:   PostWysłany: 13-02-2012 - 16:07
Zasłużony
Członek PTG


Dołączył: 09-10-2008
Posty: 20035
Skąd: Warszawa
Status: Offline
tak
z lekką modyfikacją nie musi być do poprzedniego, ale do innego używanego

_________________
Bez PW. Korespondencja poprzez maila:
http://genealodzy.pl/index.php?module=M ... 3odzimierz
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
jackunOffline
Temat postu:   PostWysłany: 13-02-2012 - 16:13
Zasłużony
Sympatyk


Dołączył: 19-02-2011
Posty: 371

Status: Offline
Słowo vel znaczyło wtedy to samo co i dziś. Oznacza, że dana osoba znana była pod dwoma nazwiskami lub przezwiskami. W tym przypadku oryginalne nazwisko Łukasik zostało przetransformowane w Łukaszewski, choć tylko nieco dziwić może fakt, że taka transformacja nastąpiła na przełomie XIX i XX w. (Częściej miał to miejsce na początku XIX w. kiedy wiele nazwisk przybrało formę z końcówką -ski lub -cki).
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
Piórkowska_EwaOffline
Temat postu:   PostWysłany: 13-02-2012 - 16:35
Zasłużony
Sympatyk


Dołączył: 05-02-2012
Posty: 162

Status: Offline
Dziękuję za wyjaśnienia, ale drążąc temat, jaka była przyczyna owej zmniany nazwisk na -ski -cki, odzyskanie niepodległości?
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
dpawlakOffline
Temat postu:   PostWysłany: 13-02-2012 - 17:04
Sympatyk


Dołączył: 24-01-2011
Posty: 1422

Status: Offline
Chłop Łukasik nabył ziemię, to stał się paniskiem Łukaszewskim. Wink
Oczywiście żartuję, ale mogło być tak że chodziło o podniesienie prestiżu,
bo jako właściciel ziemi stał się w pewnym sensie równy drobnemu szlachetce.
Taka zmiana na przełomie wieków nie była znowu aż tak rzadka.
W moich stronach np. Głuch stał się Głuchowskim.

_________________
Cynik jest łajdakiem, który perfidnie postrzega świat takim, jaki jest, a nie takim, jaki być powinien.
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
Szczerbiński
Temat postu:   PostWysłany: 13-02-2012 - 17:26
Sympatyk


Dołączył: 19-10-2007
Posty: 778
Skąd: Zielona Góra
Łacińskie vel - to: lub, albo; raczej.
Jerzy
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
Piotr_JuszczykOffline
Temat postu:   PostWysłany: 13-02-2012 - 18:07
Zasłużony
Sympatyk


Dołączył: 30-12-2010
Posty: 682

Status: Offline
W mojej rodzinie ok. 1895 roku doszło do zmiany nazwiska poniższej osoby:
http://www.soulman.pl/klienci/cg/index. ... &Itemid=70
Bastrzyk->Bastrzykowski
powód? Nie chcieli przyjąć do seminarium Bastrzyka bo za mało polski.
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
tomkrzywanskiOffline
Temat postu:   PostWysłany: 13-02-2012 - 18:26
Sympatyk


Dołączył: 06-12-2007
Posty: 81

Status: Offline
a "seu" mialo to samo znaczenie co "alias"?
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
ŁucjaOffline
Temat postu:   PostWysłany: 13-02-2012 - 18:39
Sympatyk


Dołączył: 05-05-2007
Posty: 1663
Skąd: Warszawa
Status: Offline
Łukaszewska_Ewa napisał:
Dziękuję za wyjaśnienia, ale drążąc temat, jaka była przyczyna owej zmniany nazwisk na -ski -cki, odzyskanie niepodległości?


Na podstawie spisywanych teraz metryk (I poł. XIX w.) odnoszę wrażenie, że na "-ski" nazwisko się zmieniało, jak właściciel nauczył się pisać. Ksiądz pisze bez "-ski", w podpisie jest "-ski", dalej już i ksiądz będzie pisał "-ski". Może jako powód także takie przeświadczenie, że jak nazwisko to ma mieć takie zakończenie i już.

Łucja

_________________
Dziennik genealogiczny
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
tomkrzywanskiOffline
Temat postu:   PostWysłany: 13-02-2012 - 18:49
Sympatyk


Dołączył: 06-12-2007
Posty: 81

Status: Offline
dzieku juz znalazlem "seu" to wykluczenie np Nazywal sie Krzywania a nie Ciesla "Krziwania seu Ciesla", bo wczesniej wpisywali mu ciesla.
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
Szczerbiński
Temat postu:   PostWysłany: 13-02-2012 - 18:57
Sympatyk


Dołączył: 19-10-2007
Posty: 778
Skąd: Zielona Góra
Łacińskie: alias znaczy - inaczej (mając na uwadze zmianę nazwiska).
Jeśli chodzi o zmiany nazwisk typu np. Szpak->Szpakowski, Saka->Sakowicz, Bajko->Bajkowski, Bajrasz->Bajraszewicz itp. itd. to wśród szlachty było to powszechnym zjawiskiem. Wystarczy dokładnie przejrzeć herbarze.
Jerzy
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
Virg@Offline
Temat postu:   PostWysłany: 13-02-2012 - 19:08
Sympatyk


Dołączył: 19-03-2009
Posty: 715

Status: Offline
tomkrzywanski napisał:
[...] juz znalazlem "seu" to wykluczenie np Nazywal sie Krzywania a nie Ciesla "Krziwania seu Ciesla", bo wczesniej wpisywali mu ciesla.

Różne warianty mian (nazwań) danej osoby utożsamiano za pomocą łacińskich słówek, takich jak:
alias, dicto, seu, sive, vel.
Zastosowanie łac. seu nie jest żadnym wykluczeniem, jak napisałeś. Świadczy to jedynie, że nosiciel nazwiska Krziwania był również powszechnie znany pod swoim przezwiskiem/nazwaniem/nazwiskiem Cieśla.

Pozdrawiam -
Lidia
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
tomkrzywanskiOffline
Temat postu:   PostWysłany: 13-02-2012 - 19:10
Sympatyk


Dołączył: 06-12-2007
Posty: 81

Status: Offline
dzieki za poprawke. Na jakiejs stronie wyczytalem sentencje, w ktorej tlumaczone bylo jako "...a nie..."
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
Kubiak_UrszulaOffline
Temat postu:   PostWysłany: 27-03-2012 - 23:02
Sympatyk


Dołączył: 01-08-2009
Posty: 464
Skąd: Zduńska Wola
Status: Offline
Witam.Mam pytanie co do vel.Czy dobrze rozumuję,mój 3pradziadek w akcie zgonu ma wpisane nazwisko Rosiak vel Matusiak,czyli ....chyba się zamotałam Sad skąd przy Rosiaku Matusiak ??
Ula. Embarassed
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość Wyślij email Gadu-Gadu  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
Piórkowska_EwaOffline
Temat postu:   PostWysłany: 28-03-2012 - 15:13
Zasłużony
Sympatyk


Dołączył: 05-02-2012
Posty: 162

Status: Offline
Witam, tu autorka początkowego pytania o vel Ewa. Od czasu zadania pytania udało mi się namierzyć kilka metryk dotyczących rodziny tego prapradziadka. Muszę przyznać, że zmienność nazwiska w tej rodzinie trochę już mnie bawi. Mój trzeci pradziadek bierze ślub jako Łukasiak, tak też chrzci dwoje pierwszych dzieci, potem przez 6 lat nie ma dzieci i rodzi się ten mój drugi pradziadek w księgach już są wszyscy (ojciec i syn) pisani jako Łukasik z całą pewnością są to te same osoby (nazwisko żony dość żadkie, jej brat ponownie jest świadkiem i zgadza się wiek osób - co dla małej wioski jest myślę wystarczające). Dalej w jakiejś tragicznej sytuacji ten trzeci syn (i poprzedni żyjący) zostaje osierocony. Nie wiem jak długo posługiwał się nazwiskiem po ojcu ale do ślubu idzie jako Łukaszewski vel Łukasik, ma wtedy 28 lat? Do tej pory nie kupił ziemi - kupi ją dopiero za dwa lata i jest przez większość życia niepiśmienny. Jak dla mnie najsensowniejsza teoria tej zmiany nazwiska to może wojsko. Wiem, że jeden z braci pozostał przy nazwisku Łukasik i że utrzymywali ze sobą sporadyczne kontakty - a może się pokłócili i tak trochę na złość zmienił to nazwisko? Ta lekka dziś byśmy powiedzieli zmiana nazwisk wydaje mi się też mieć miejsce ze względu na częstą niepiśmienność. Ewa
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
Wyświetl posty z ostatnich:     
Skocz do:  
Wszystkie czasy w strefie CET (Europa)
Napisz nowy temat   Odpowiedz do tematu
Zobacz poprzedni temat Wersja gotowa do druku Zaloguj się, by sprawdzić wiadomości Zobacz następny temat
Powered by PNphpBB2 © 2003-2006 The PNphpBB Group
Credits
donate.jpg
Serwis Polskiego Towarzystwa Genealogicznego zawiera forum genealogiczne i bazy danych przydatne dla genealogów © 2006-2019 Polskie Towarzystwo Genealogiczne
kontakt:
Strona wygenerowana w czasie 0.075710 sekund(y)