Genealodzy.PL Podziel się na Facebooku

Genealodzy.PL

Użytkownik: Rejestracja
Hasło: Pamiętaj

Serwis Polskiego Towarzystwa Genealogicznego

flag-pol flag-eng home login logout Forum Fotoalbum Geneszukacz Parafie Geneteka Metryki Deklaracja Legiony Straty 22:20 niedziela, 15 września 2019

longpixel


Napisz nowy temat   Ten temat jest zablokowany bez możliwości zmiany postów lub pisania odpowiedzi
Zobacz poprzedni temat Wersja gotowa do druku Zaloguj się, by sprawdzić wiadomości Zobacz następny temat
Autor Wiadomość
urluchOffline
Temat postu:   PostWysłany: 23-08-2016 - 23:09
Sympatyk


Dołączył: 31-07-2016
Posty: 146

Status: Offline
Uprzejmie proszę o pomoc w poznaniu etymologii nazwiska Somla.

* Moderacja Regulamin: Na tym Forum każdy post podpisujemy: imieniem, lub imieniem i nazwiskiem. Jeżeli każdorazowe podpisywanie postu jest kłopotliwe, wtedy można ustawić automatyczny podpis, który jest widoczny pod każdym wysłanym postem jak wstawić podpis. (JarekK)
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
Gawroński_ZbigniewOffline
Temat postu:   PostWysłany: 24-08-2016 - 22:48
Sympatyk


Dołączył: 16-06-2015
Posty: 2687

Status: Offline
Według Rymuta od suma - takiej ryby. Zaznaczam, że ta etymologia baardzo mocno mi się nie podoba i jak tylko coś mi przyjdzie pod oko bardziej moim zdaniem sensownego, to nie omieszkam coś jeszcze w tej kwestii dopisać.


Tak czułem po kościach. Moim zdaniem to nazwisko o korzeniach węgierskich/słowackich. Som = dereń z węgierskiego. Sufiks la/ła generalnie w pewnym uproszczeniu można wiązać z obszarem dzisiejszej Słowacji i ciut dalej. Dalej mi się ta etymologia nie podoba.
Cool

_________________
Zbigniew
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
ROMAN_BOffline
Temat postu: Rozważania na temat nazwiska Somla.  PostWysłany: 25-08-2016 - 02:15
Sympatyk


Dołączył: 08-01-2012
Posty: 798

Status: Offline
Witam @urluch.

Szkoda, że nie podpisałeś swojego postu bo nie wiem jak do Ciebie się zwracać.
Pytasz o etymologię nazwiska Somla. Aby coś powiedzieć o pochodzeniu konkretnego nazwiska powinno się coś wiedzieć na temat historii osoby noszącej to nazwisko oraz ewolucji graficznej nazwy osobowej odnoszącej się do konkretnej osoby na przestrzeni czasu. Bez tej wiedzy zawsze istnieje możliwość wariantywności pochodzenia nazwy osobowej i można ją w zasadzie próbować omówić na ogólnym poziomie. Jak pisał profesor Kazimierz Rymut „By w sposób prawidłowy podać genezę konkretnego nazwiska, trzeba by śledzić historię danej rodziny. Tak samo brzmiące dzisiejsze nazwiska dwu rodzin mogą mieć bowiem dwie różne genezy”.

Do dyskusji o pochodzeniu nazwiska Somla dołożę też moje „trzy grosze”.

Profesot Kazimierz Rymut w słowniki „Nazwiska Polaków” [ tom II ] uważa, że nazwisko Somla pochodzi od staropolskiego rzeczownika som = ryba; sum ‘gatunek ryby’.

Coś niecoś dorzucę do ewentualnej etymologii nazwiska Somla. Nazwisko to jest derywatem od podstawy „Som” i jest derywowane przy pomocy sufiksu –la [ Som + la = Somla; Somla < Som–la ].

Tak zwany Słownik Warszawski [ tom VI, strona 266, 510 ] w następujący sposób definijuje następne słowa:
Som = Sum;
Sum – wiatr = szum;
Sum – gatunek gyby;
Sum – smętna zaduma, smutek – wyraz pochodzenia ukraińskiego;
Soma – napój boski, nektar.

Słownik Najstarszych Nazwisk Polskich [ strona 148 ] wymienia nazwisko:
Som, którego pochodzenie tak określa:
„SOM < som, sum ‘gatunek ryby’ Sstp 1414, odap.”. [ Nazwa osobowa pochodzaca odapelatywna, notowana w 1414 roku ].

W Słowniku Geograficznym Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich [ tom XI, strona 70, 71 ] znajduje się miejscowość o nazwie Somia, która znajdowała się w powiecie szczucińskim, w gminie Ruda, w parafii Białoszewo oraz wiele innych nazw miejscowych z rdzeniem Som–. Tu jest link do słownika:
http://dir.icm.edu.pl/pl/Slownik_geograficzny/Tom_XI/70
http://dir.icm.edu.pl/pl/Slownik_geograficzny/Tom_XI/71

Profesor Kazimierz Rymut pisał, że należy w pierwszej kolejności rozpatrywać pochodzenie nazwisk od polskiej podstawy a następnie poszukiwać innych podstaw mogących pochodzić z innych języków.
@urluch, powyżej przedstawiłem Ci od jakich polskich podstaw [ rdzeni ] mogło zostać utworzone nazwisko Somla.
Sławomir Gala w opracowaniu pt. Polskie nazwy osobowe z podstawowym –l– / –ł– w części sufksalnej [ strona 257 ] pisze, że nazwa osobowa Somala = Somla może pochodzić od węgierskiej nazwy osobowej Soma [ polski Kornel, Korneljusz ] oraz od apelatywu som, sum. Zatem, wiemy już, że nazwisko Somal może pochodzić też od węgierskiego imienia Soma.

Obecnie na Węgrzech oficjalnie można chłopcu nadać między innymi imię Som oraz Soma. Som ‘dereń’, Soma ‘Kornel, Korneljusz’. Kornel, Korneliusz, Korneli – imię męskie pochodzenia łacińskiego, wywodzące się od nazwiska rzymskiego rodu Cornelii [ Korneliuszy, por. Korneliusze Cynna ]. Istnieją różne hipotezy pochodzenia wspomnianej nazwy rodowej; wywodzi się ją bądź to ze słowa cornu [ „róg” ], bądź to cornus [ „dereń” ], bądź to od nazwy pola Corne w Tusculum. W dawnej Polsce zapisywane od 1402 roku w łac. formie Cornelius oraz od 1412 roku w formach pochodnych Kornosz, Kornasz, Korna [ masc. ], Kornosza [ masc. ], Kornoszek i ze zdrobnieniami Nela [ masc. ], Nelka [ masc. ], Nelko.

Kilka słów wyjaśnienioa wymaga sufiks –la. Sławomir Gala [ strona 337 ] pisze:
Przyrostek –la „(..), który od podstaw rzeczownikowych tworzył ekspresywne określenia ludzi. Postać żeńska sufiksu z wygłosowym –a, które obok funkcji wyrażania rodzaju żeńskiego tworzyło w prasłowiańszczyźnie męskie nomina agentis, np. vojevoda 'dowódca wojska', bega 'biegnący, uciekający', sługa 'sługa', a także hypocoristica, np. bata 'starszy członek rodu', powodowała wzmocnienie wartości emocjonalnej poprzez nałożenie się wartości ekspresywnej zawartej w –a i w hipokorystycznym –l. Za taką genezą antroponimicznego przyrostka zdaje się przemawiać zdecydowana przewaga onomastycznych i apelatywnych podstaw imiennych. Zakres chronologiczny oraz udział ilościowy podstaw antroponimicznych dowodzi, że ten prymarnie apelatywny, sekundarnie antroponimiczny przyrostek występuje w funkcji formantu antroponimicznego. Od podstaw antroponimicznych derywuje formacje pochodne, pełni funkcję morfologiczną i kategorialną – antroponimiczną. Polskie nazwy osobowe z sufiksem –la występują w całej rozciągłości chronologicznej od XII do XIX w., por. najstarsze zapisy: Dłotla 1136, Krześla XII – XIII w., Stradla 1204. Zapisy XIX–wieczne wskazują na ich ogólnopolski zasięg z przewagą ilościową na Śląsku i w Małopolsce (...). [ Sławomir Gala, strona 323 ].

Reasumując, nazwisko Somla może wywodzić się z języka polskiego, ukraińskiego lub węgierskiego. Może pochodzić od węgierskiego imienia Soma lub ukraińskiego apelatywu Sum i w tych obu przypadkach byłoby to hybryda językowa, odpowiednio węgiersko – polska, ukraińsko – polska. W przypadku polskiego pochodzenia nazwiska Somla może ono pochodzić od apelatywu som = sum, soma, szum. We wszystkich trzech przypadka podstawa nazwiska jest derywowana polskim przyrostkiem –la. To mówi nam, że pierwotnie była to nazwa osobowa, utworzona od rzeczownikowej podstawy, która była nacechowana ekspresją i uczuciami oraz emocjami. [ Barwa ekspresywna wyrazów i frazeologizmów może mieć charakter dodatni ( tu należy wymienić takie rodzaje jak: określenia zdrobniałe i pieszczotliwe, żartobliwe, czułe, uroczyste, podniosłe, poetyckie, patetyczne ) lub ujemny ( określenia ironiczne, lekceważące, pogardliwe, zgrubiałe, trywializmy i wulgaryzmy) ]. Niestety jak było w przypadku nazwiska [ przezwiska ] Somla nie wiem. Uważam, iż mało prawdopodobne jest pochodzenie nazwiska Somla od nazw miejscowych typu Somia i podobnych ale też nie należy odrzucać takiej możliwości – nigdy nie wiadomo jak powstało konkretne nazwisko [ pisałem o tym na wstępie ].

Oczywiście jest to tylko moja robocza hipoteza, która wymaga weryfikacji – to już pozostawiam Tobie.

Pozdrawiam – Roman.
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
RedalfOffline
Temat postu: Nazwiska Neumer i Kentzer  PostWysłany: 26-08-2016 - 14:52


Dołączył: 25-08-2016
Posty: 2

Status: Offline
Dzień dobry Szanownemu gronu koleżanek i kolegów.

Interesuje mnie pochodzenie nazwiska Neumer (czyt. Nojmer) nazwisko zapewne niemieckie. Rodzina mieszka od XIXw. w okolicach Torunia i Bydgoszczy, wyznania katolickiego.

Drugie nazwisko chyba jeszcze trudniejsze Kentzer (czyt. Kencer) pochodzenie chyba także niemieckie, może zgermanizowane bo w Herbarzu A. Bonieckiego znalazłem Kęcerskich z Kęcerzyna. Gniazdo rodzinne znajduje się w Mąkowarsku k. Koronowa. Wyznanie katolickie.

Z góry dziękuje za okazaną pomoc.
Pozdrawiam serdecznie.
Alfred



* Moderacja Regulamin: Na tym Forum każdy post podpisujemy: imieniem, lub imieniem i nazwiskiem. Jeżeli każdorazowe podpisywanie postu jest kłopotliwe, wtedy można ustawić automatyczny podpis, który jest widoczny pod każdym wysłanym postem jak wstawić podpis.

* Moderacja Proszę nie tworzyć nowych tematów jeśli podobny już istnieje - ten zostanie przeniesiony
(JarekK)
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
Gawroński_ZbigniewOffline
Temat postu:   PostWysłany: 26-08-2016 - 21:38
Sympatyk


Dołączył: 16-06-2015
Posty: 2687

Status: Offline
Niemieckie nazwisko Neu pochodzi od środkowowysokoniemieckiego „niuwe” i pierwotnie znaczyło „nowy osiedleniec”. Przyrostek „-mer” w istocie również jest postawą tylko, że innego nazwiska, mianowicie Major/Meyer. To z kolei nazwisko ma przynajmniej trzy różne znaczenia.
1. Od średniowysokoniemieckiego Mei(g)er = współcześnie Oberbauerschaft, co jest odpowiednikiem 19-wiecznego włodarza, rządcy i jednocześnie sędziego lokalnej społeczności, a jednocześnie poborcy podatków.
2. Od środkowodolnoniemieckiego Mei(g)er co oznaczało kosiarza ( to był sezonowy zawód kiedyś) albo starszego pachołka, czyli zarządzajego służbą we dworskim folwarku.
3. Również od śrokowowysokoniemieckiego Mei(g)er co oznaczało pachołka = cumę, albo przystań na rzece.

Połączenie tych dwóch stworzyło nową charakterystyczną dla niemieckiego jakość. Czy nazwisko może mieć polskie korzenie i zostało zniemczone? Jako powiadasz – nazwisko może pochodzić z okolic kiedyś będących we władaniu Niemiec. Tu dwie kwestie będą rozstrzygające. Jeśli wśród swoich przodków znajdziesz „samych” Hermanów, Zygfrydów i Kurtów, to raczej nazwisko jest niemieckie. Jeśli natomiast w 19 wieku pojawili się Stanisławowie i Marianny to nazwisko jest niewątpliwie polskie a tylko zostało zniemczone z polskich odpowiedników: Nowicki, Nowodworski, Nowowiejski – te akurat w tej chwili przyszły mi do głowy.

Nazwisko Kentzer (Kencer) Moim zdaniem etymologia polska podana wyżej jest jak najsłuszniejsza. Najstarsze podobne nazwisko w słowniku Taszyckiego pojawia się jako: „Kęcerzyński: Nobilem Petrum Cacerzyński” i pojawił się w 1497 roku.

No chyba, że niemiecka jest nie do obalenia. Wtedy mamy do czynienia z górnoniemieckim, a w zasadzie ograniczonym do Tyrolu grupą nazwisk o podstawie Kenz/Kentz tożsame z jeszcze starszym, pachnącym łaciną nazwiskiem od miejsca zamieszkania zaczynającym się na Gand-. Ta podstawa to odpowiednik polskiego rumowiska, piargu, osuwiska kamieni w górach.

_________________
Zbigniew
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
ROMAN_BOffline
Temat postu: Informacje o nazwisku Kulpiński oraz Kuberski.  PostWysłany: 27-08-2016 - 00:39
Sympatyk


Dołączył: 08-01-2012
Posty: 798

Status: Offline
Witaj Janko.
Zgodnie z Twoją prośbą.

Nazwisko Kulpiński.

Profesor Kazimierz Rymut tak pisze o pochodzeniu nazwiska Kulpiński:
Kulpiński – 1764 w grupie nazwisk pochodzących od łacińskiego culpa ‘wina’ lub od gwarowego kulpa ‘kij zakrzywiony’.

Według dr hab. Alina Naruszewicz – Duchlińskiej – profesor Uniwersytetu Warmińsko – Mazurskiego – nazwisko Kulpiński: „Potencjalne podstawy etymologiczne nazwiska to: 1. łacińskie culpa ‘wina’, 2. nazwa miejscowa Kulpa z byłego powiatu kowieńskiego, Kulpie z byłego powiatu szawelskiego i Kulpin / Kołpin z byłego powiatu siewieskiego i brodzkiego, s. 289, 868 – 869. Nazwę osobową Kulpiński odnotowano na terenie Polski w 1764 roku, zob. K. Rymut, Nazwiska Polaków, t. I, s. 489.

Pani Ewa Szczodruch tak pisze o etymologii nazwiska Kułpiński: „Kułpiński – od łacińskiego culpa ‘wina’ lub od gwarowego kulpa ‘kij zakrzywiony’; od kulpak ‘kłonica’.

Profesor Wacław Urban tak wypowiadał się o nazwisku Kulpa: „Kulpa” — typowe nazwisko dzieci księżych.”.

Księga herbowa rodów polskich [ Tom 1. str. 171; Juliusz Karol Ostrowski, Warszawa 1897 ] wymienia herb Kulpiński [ herb własny ] do którego należała tylko jedna rodzina o nazwisku Kulpiński. Herb Kulpiński [ opis ]: „W polu złotem - orzeł czarny z małą tarczą na piersiach, na której w polu czerwonem - róża srebrna pięciolistna. Klejnot: samo godło”. Herb został nadany z nobilitacji w 1776 przez Stanisława Augusta Poniatowskiego.

Kulpiń(n)ski [ Kulpiń(n) + ski = Kulkiń(n)ski; Kulp + iń(n)ski = Kulpiń(n)ski ].
Reasumując, nazwisko Kulpiński mogło powstać od różnych podstaw apelatywnych, przezwisk, nazwisk oraz od nazwy wsi Kulpin / Kułpin oraz Kulpa, Kulpie. Jest z czego wybierać.

Nazwisko Kuberski.

Według profesora Kazimierza Rymuta nazwisko Kuberski pochodzi od miejscowości Kubra [ łomżyńskie, gmina Jedwabne ]. Nazwisko notowane w 1626 roku.

Kuberski [ Kuber + ski = Kuberski; Kuberski < kuber–ski ]. Najczęstszymi typem w śród nazwisk derywowanych jest typ nazwiska na –ski. „Ski” jest formantem przymiotnikowym, kontynuantem z języka prasłowiańskiego -ьskь-jь, który określał przynależność do czegoś. Stanowi odmienioną formę formantu –sk z końcówką rodzaju męskiego. Dzięki temu formantowi tworzy się w języku polskim przymiotniki jak np. kuberski, piotrkowski, zielarski. Nazwiska na –ski oraz na –cki, tworzone od XIV wieku z nazwy wsi rodzinnej lub dziedzicznej, były z początku o tyle tylko sukcesyjne, o ile syn dziedziczył po ojcu tę samą wioskę, z której powstało nazwisko. Jeżeli osiadł w innej, otrzymywał automatycznie inne nazwisko. Zwyczaj ten stał się wkrótce powszechny i prowadził niekiedy do paradoksalnych sytuacji, jak zmienność nazwisk jednej osoby. Zdarzało się także, że jedna osoba posiadająca kilka majątków ziemskich mogła jednocześnie bądź wymiennie posiadać kilka różnych nazwisk. Bywało także, ze dwóch braci należących do tej samej rodziny i mających tych samych rodziców posiadało dwa różne nazwiska tylko dlatego, że rezydowali na dwóch różnych majątkach ziemskich. Tak było na początku tworzenia się nazwisk szlacheckich z sufiksem –ski. Z biegiem czasu nazwiska się ustabilizowały i stały się dziedziczne dla szlachty.
Kilka słów o wsi Kubra. Kubra Stara to mała miejscowość. Założenie wsi datuje się na lata 1414 - 1434.Wieś położona nad rzeczką Kubrą. Wzdłuż tej rzeczki prowadził boczny szlak – trakt od brodu pod Łomżą, rzeczką Jurzec, Kubrą do brodu na Wissie. Kubra była wsią książęcą stopniowo zasiedlaną przez kmieci. W 1419 r. książę Janusz I nadał Wojciechowi Sutce z Piątnicy sołectwo w tej wsi z bogatym nadziałem 10 włók. W tej wsi książęcej wymienionej w 1427 r. musiał istnieć dwór książęcy, w którym zatrzymywał się książę Władysław w 1436 i 1437r. Wymieniony Wojciech Sutka był cenionym urzędnikiem administracji dóbr książęcych. W 1445 r. aktem wystawionym w Płocku książę Władysław przekazał wieś i dwór w Kubrze Stanisławowi z Rogożewa herbu Dołęga. Nadanie objęło 60 włók, która była jedną z największych w ziemi wiskiej. Od tegoż Stanisława wywodzi się ród Kuberskich herbu Dołęga. Z rodziny tej Andrzej Kuberski był starostą wiskim w 1494r. W 1514 r. wójtem w Kubrze był Jakub Wąż, a w 1518 r. stąd pochodził Stanisław – łowczy wiski. Dawniej Stara Kubra była bardzo gęsto zaludniona, wielu mieszkańców został przesiedlonych do miejscowości Kubra Przybudówka leżącej nieopodal wsi Stara Kubra.
[ źródło: Cz. Brodzicki: Początki osadnictwa Wizny i ziemi wiskiej ].

Ewa Rogowska – Cybulska w opracowaniu pt. O sposobach tworzenia nazw miejscowości w świetle etymologii ludowej; „LingVaria” ROK X ( 2015 ), NR 1( 19 ), między innymi pisze: „W świetle poddane reetymologizacji toponimy trzeba by też interpretować jako derywaty paradygmatyczne z ucięciem. Jako przykład można tu przywołać toponim ( Stara ) Kubra, powstały od nazwy rzeki Kubra, a reinterpretowany jako pochodzący „od nazwiska dziedzica Kuberskiego”. Z tej informacji płynie wniosek, że według ludowych podań nazwa wsi ( Stara ) Kubra pochodzi od nazwiska dziedzica Kuberskiego – zatem etymologia nazwiska Kuberski, podana przez profesora Rymuta, mająca pochodzić od wsi Kubra potwierdza się i jest wiadomo, że dziedzicem wsi Kubra była osoba o nazwisku Kuberski.

Rzeka Kubra obecnie nazywa się Przytulanka. Wieś Kubra znajdowała się w roku 1827 w parafii Przytuły, w województwie augustowskim, w obwodzie augustowskim, w powiecie biebrzańskim. Obecnie w parafii Przytuły znajduje się między innymi wieś o nazwie: Kubra Przybudówka, Nowa Kubra, Stara Kubra. Parafia Przytuły obecnie położona jest w województwie podlaskim, w powiecie łomżyńskim, w gminie Przytuły.
Wiesie o nazwie Nowa Kubra i Stara Kubra położone są niedaleko siebie. Jedna znajduje się na prawym brzegu a druga na lewym brzegu rzeki Przytulanka, która jest dopływem rzeki Wissy.
Istniała też wieś o nazwie Kubra, która znajdowała się nad rzeką Kubra [ obecnie Przytulanka ], i która to wieś zmieniła nazwę na Konopki Błonie [ obecnie Konopki ].
„Konopki ( -Błonie ).Toponim Konopki jest nazwą rodową utworzoną od nazwy osobowej Konopka, będącej też nazwą herbu ( Zierhoffer 1957: 218, Halicka 1976: 86, Sędziak 2009: 129 ). Potwierdzają to badania historyka Cz. Brodzickiego, według których wieś pierwotnie nazywała się Kubra ( od nazwy rzeki, nad którą leżała), a nową nazwę zawdzięcza nadaniu tu przez księcia Janusza I ziemi Maciejowi Konopce ( Brodzicki 1994: 194 ).” [ za Ewa Rogowska – Cybulska „Etymologie ludowe nazw wsi w gminie Radziwiłów ( powiat grajewski )”, strona 134 ].
Dodam, że obecna wieś Konopki, oddalona jest od wsi Stara Kubra o kilka kilometrów.

Z czasem nazwiska zakończone sufiksem –ski zaczęły się również upowszechniać wśród warstw niższych jak mieszczanie czy chłopi. Aby więc uniknąć zupełnego podobieństwa nazwisk plebejskich do szlacheckich kończących się na –ski zastosowano wybieg ortograficzny i zapisywano je w formie –oski zastrzegając formę z literą „w” na początku formantu –ski dla przedstawicieli stanu szlacheckiego. Szlachta w swoich nazwiskach pilnowała dość długo formy „wski”, ale z biegiem czasu różnice te zatarły się w polskich nazwiskach, a ich ortograficzny podział zatracił swój klasowy charakter. Zasada ta zresztą nigdy nie była ściśle przestrzegana i wielu przedstawicieli szlachty nie miało litery „w” przed –ski. Przyjmowanie nazwisk na –ski przez inne stany [ mieszczański, chłopski ] miało na celu upodobnienie przezwiska, przydomku, nazwiska posiadanego przez nich do nazwiska szlacheckiego w celu „polepszenia” posiadanego nazwiska i upodobnienia do nazwiska szlacheckiego. Nie należy też zapominać o możliwości pochodzenia nazwiska Kuberski od nazwy wsi Kubra, które oznacza osobę urodzoną, pochodzącą ze wsi Kubra [ nazwisko nieszlacheckie ].

Na koniec posłużę się cytatem z profesora Kazimierza Rymuta. „By w sposób prawidłowy podać genezę konkretnego nazwiska, trzeba by śledzić historię danej rodziny. Tak samo brzmiące dzisiejsze nazwiska dwu rodzin mogą mieć bowiem dwie różne genezy”.


Pozdrawiam – Roman.
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
RedalfOffline
Temat postu:   PostWysłany: 27-08-2016 - 10:47


Dołączył: 25-08-2016
Posty: 2

Status: Offline
Bardzo dziękuję Ci Zbigniewie za wyczerpujące wyjaśnienia.

Rodzina Neumer w Polsce jest bardzo nieliczna, nie więcej niż 20 osób nosi to nazwisko. Imiona w linii męskiej to przeważnie Karol w także wariantach Karól, Carl, Konstanty, w linii żeńskiej Julianna,Konstancja

Rodzina Kentzer to imiona od 1735r. Andzej, Józef, Jan Chryzostom, Józef Stanisław,Tadeusz Ignacy, Alfred.

Oba nazwiska na terenie obecnych Niemiec są dosyć popularne ale nic mi nie wiadomo o bliskim pokrewieństwie.
Dziękuję i pozdrawaim
Alfred
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
woodzuuOffline
Temat postu:   PostWysłany: 27-08-2016 - 14:00


Dołączył: 02-02-2016
Posty: 4

Status: Offline
Witam
Chciałbym się dowiedzieć coś o pochodzeniu nazwiska Swastek
pozdrawiam Tomasz

_________________
Tomasz
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
Ewa_SzczodruchOffline
Temat postu:   PostWysłany: 28-08-2016 - 10:43
Zasłużony
Sympatyk


Dołączył: 10-12-2006
Posty: 3751
Skąd: Toruń
Status: Offline
Witam Smile

U Rymuta znalazłam następującą etymologię:

Swastek - od gwarowego szwasty ‘cienkie pnie, kołki’.

_________________
Pozdrawiam cieplutko, Ewa Szczodruch
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
MarloOffline
Temat postu:   PostWysłany: 28-08-2016 - 15:19


Dołączył: 28-08-2016
Posty: 2

Status: Offline
Witam,

Moje nazwisko Machtałowicz. Jestem ciekawy pochodzenia tego nazwiska. Moje nazwisko moglo byc pomylone z Machtylowiczem albo Machtylowicz jest przez przypadek zmienione z mojego. Podobno moja ciocia, która już niestety nie żyje wiedziała coś o pochodzeniu mojego nazwiska i było to podobno szlacheckie nazwisko ( rodowe ), niestety mieszkała w Australii i mój tata nie miał jak się z nią skontaktować. Bardzo możliwe, że mam w swoich żyłach płynie węgierska krew. Chociaż końcówka -icz sugeruje bardziej Litwę/Rosję. Dowiedziałem się również, że może to być nazwisko patronimiczne, czyli mój przodek nazwał się Machtał/Machtył. Bardzo proszę o pomoc/wskazówkę.

Pozdrawiam,

Mariusz
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
Ewa_SzczodruchOffline
Temat postu:   PostWysłany: 28-08-2016 - 17:23
Zasłużony
Sympatyk


Dołączył: 10-12-2006
Posty: 3751
Skąd: Toruń
Status: Offline
Witam Smile

U Rymuta znalazłam:

Machtałowicz - w grupie nazwisk pochodzących od niemieckiej nazwy osobowej Macht, ta od Macht ‘siła, potęga’.

_________________
Pozdrawiam cieplutko, Ewa Szczodruch
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
MarloOffline
Temat postu:   PostWysłany: 28-08-2016 - 18:34


Dołączył: 28-08-2016
Posty: 2

Status: Offline
Dziękuję bardzo, ale chodziło mi o coś więcej, o ile da rade.
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
Gawroński_ZbigniewOffline
Temat postu:   PostWysłany: 28-08-2016 - 20:40
Sympatyk


Dołączył: 16-06-2015
Posty: 2687

Status: Offline
woodzuu napisał:
Witam
Chciałbym się dowiedzieć coś o pochodzeniu nazwiska Swastek
pozdrawiam Tomasz


Moim zdaniem nazwisko to... pochodzi od konia. Smile
Szwast, swaszt, szwaszt i kilka jeszcze innych form to nazwa konia w czwórzaprzęgu jakiejś karety, nie wiem czego tam jeszcze, idącego w pierwszej parze po prawej stronie.

Ewentualnie od dziewosłęba. Swatopodobnych słów gwarowych, a wśród nich swasty, swaty, szwastki jest najmniej z 30.

Nauczony doświadczeniem sprawdzam zawsze etymologie podawane przez słownik Rymuta. Tym razem słownik swoje, a wielkie słowniki polskie i słowniki gwar swoje. Po prostu nie znalazłem, ani kołka, ani korzenia ani nic... Neutral

Pozdrawiam pięknie.

_________________
Zbigniew
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
ROMAN_BOffline
Temat postu: Rozważania na temat pochodzenia nazwiska Neumer i Kentzer.  PostWysłany: 29-08-2016 - 00:46
Sympatyk


Dołączył: 08-01-2012
Posty: 798

Status: Offline
Witaj Alfredzie.
Poniżej zamieszczam informacje jakie udało mi się zebrać o nazwisku Neumer i nazwisku Kentzer oraz moje rozważania [ robocze hipotezy ] o ewentualnym pochodzeniu tych nazwisk.

Według mnie oba nazwiska pochodzą z kręgu języka niemieckiego. W nazwiskach tych występuje typowy niemiecki sufiks –er [ Neum + er = Neumer; Kentz + er = Kentzer ].

Przyrostek –er należy do grupy zrostków derywacyjnych, tworzy wyrazy pochodne. Przyrostek –er w niemieckich nazwach osobowych tworzy nazwiska oznaczające mieszkańca jakieś miejscowości oraz tworzy przymiotniki od nazw miejscowości, krajów i kontynentów [ rzeczownik + –er ]. Za przykład niech posłuży niemiecka nazwa regionu ( rzeczownik ) Tirol [ Tyrol ]: Tirol + er = Tiroler. Tiroler po polsku Tyrolczyk – mieszkaniec Tyrolu.
Następną funkcją sufiksu –er jest tworzenie rzeczowników odczasownikowych, na przykład:
• arbeiten > Arbeiter [ pracować > pracownik, robotnik ],
• fahren > Fahrer [ jechać ( płynąć pływać, prowadzić, wozić ) > kierowca ],
• lehren > Lehrer [ uczyć, nauczać > nauczyciel ],
w połączeniu z tematem czasownika oznacza wykonawcę czynności rodzaju męskiego, na przykład:
• arbeit /en + er > Arbeiter.
Zatem, niemiecki sufiks –er, najczęściej wskazuje na nazwę zawodu lub nazwę działacza, przeważnie oddawany jest w polskich nazwach tego typu za pomocą przyrostka –arz, na przykład:
• Mahler – malarz,
• Färber – farbiarz,
• Apotheker – aptekarz,
• Drucker – drukarz,
ale też:
• Fischer – rybak,
• Richter – sędzia.

Nazwisko Neumer.

Niestety nie udało mi się odnaleźć w krajach niemieckojęzycznych miejscowości o nazwie Neum. Jest miasto w Europie o nazwie Neum, które obecnie znajduje się w Bośni i Hercegowinie z dostępem do Morza Adriatyckiego, położone na południu tego kraju. Zlokalizowane jest w kantonie hercegowińsko – neretwańskim. Początki Neum sięgają 1699 roku, gdy ustanowiono pokój karłowicki, na mocy którego Republika Dubrownicka oddała skrawek wybrzeża adriatyckiego Turcji, żeby nie graniczyć z Republiką Wenecką, a tym samym zapewnić sobie bezpieczeństwo przed ewentualnymi atakami ze strony Wenecjan. Przyjmując, że w mieście Neum mieszkały osoby posługujące się językiem niemieckim to istnieje teoretyczna możliwość, że jedna z nich mogła przyjąć nazwisko od nazwy miasta Neum, i które to nazwisko zostało utworzone zgodnie z zasadami niemieckiego słowotwórstwa [ pisowni ]. Zatem, Neumer to może być hybrydowa nazwa osobowa, która mówi nam, że osoba o tym nazwisku mieszkała, pochodziła z miasta Neum.

Kolejną etymologią nazwiska Neumer [ Neum + er = Neum–er ] jest ta, która mówi, iż nazwisko to pochodzi od nazwy zawodu, wykonywanej czynności. Tylko co znaczy apelatyw „neum”?
Neumy ( z łacińskiego neume – "znak" ), nota choralis, chorałowa notacja, system znaków notacyjnych służących do zapisu śpiewów liturgicznych Kościołów: rzymsko katolickiego (chorał gregoriański), bizantyjskiego (bizantyjska notacja), prawosławnego ( kondakarna notacja, kriuki ), a także średniowiecznej monodii świeckiej. Najstarsze zapisy pochodzą z IX w. Rozwój neum polegał na stopniowym różnicowaniu ich kształtu oraz na precyzowaniu zapisu wysokości dźwięku za pomocą linii i kluczy ( X-XII w.). Zasób znaków neumatycznych chorału gregoriańskiego obejmuje dwie grupy: 1) n. podstawowe ( proste oraz złożone ), 2) n. ozdobnikowe, czyli ornamentalne. Do ważniejszych odmian należą: a) n. sankt-galleńskie ( klasztor w St. Gallen, Szwajcaria, IX-XIII w. ), b) n. meceńskie lub lotaryńskie ( wschodnia Francja, X-XIII w. ), c) n. akwitańskie (południowo-zachodnia Francja, X-XII w.), d) n. benewentyńskie (klasztor w Benevento, południowe Włochy, XI-XII w.). W XII w. powstał system czteroliniowy, używany w zapisie chorału gregoriańskiego do XX w. Na przełomie XII i XIII w. zaczął się proces gotyzacji neum (głównie w krajach romańskich), którego efektem była notacja gotycka pod nazwą Nagelschrift ( Hufnagelschrift ), używana od XIV w. w środkowej Europie ( głównie w Niemczech ).
Najprościej mówiąc neumy to forma notacji muzycznej w średniowieczu. Obejmuje ona znaki w formie kropek ( punctum ) i kresek ( virga ) przedstawiające przybliżony przebieg melodii; nie zawsze określają one dokładny czas trwania i wysokość dźwięku. Neumy zapisywano początkowo bezliniowo, później na czterolinii.
• Notacja to umowny sposób zapisu symboli, liter, znaków, itp. Umożliwia ona, w sposób formalny, zapis treści wyrażeń, reguł, wzorów, formuł itd. Notacja w muzyce to notacja muzyczna ( inaczej pismo nutowe, zapis nutowy ) – symboliczny język, za pomocą którego można zapisać niemal wszystkie cechy dźwięków muzycznych, rytmiki, melodii, harmonii, dynamiki oraz artykulacji.
• Neum [ w muzyce ] to pojedynczy znak graficzny, który może być kropką lub kreską.
Tu są linki pod którymi możesz zobaczyć średniowieczne notacje zapisane neumami:
https://blbevrkoce.wordpress.com/2015/0 ... ske-neumy/
https://uvcarmel.files.wordpress.com/20 ... -flyer.jpg

W dobie średniowiecza pojawił się zawód kopisty przepisującego kompozycje muzyczne, np. chorały gregoriański, i który to zawód miał rację bytu aż do czasu pojawienia się kserokopiarek. Tak więc kopista przepisujący kompozycje muzyczne w języku niemieckim mógł nazywać się neumer. Od tej nazwy zawodu powstało nazwisko Neumer. Zatem, byłoby to nazwisko hybrydalne [ łacińsko – niemieckie ] i mogłoby odzwierciedlać historię pierwszej osoby noszącej to nazwisko Neumer.

Oczywiście jest to tylko moja hipoteza o ewentualnym pochodzeniu nazwiska Neumer.

Nazwisko Kentzer.

Z nazwiskiem Kentzer miałem spory problem. Sufiks derywacyjny –er wskazuje, że ta nazwa osobowa może pochodzić od jakiegoś zawodu, czynności wykonywanej przez mężczyznę albo wskazywać, iż to nazwisko przyjęto od jakieś miejscowości i mówi nam, że osoba mieszkała lub pochodziła z jakieś miejscowości. Osobiście optuję za nazwą zawodu, który wykonywała konkretna osoba a następnie przyjęła od tego zawodu nazwisko lub zostało ono jej nadane. Apelatyw kentzer oraz nazwisko Kentzer może pochodzić z jakiegoś dialektu języka niemieckiego. Wiemy, iż przyrostek –er jest zrostkiem derywacyjnym i tworzy wyrazy pochodne od wyrazu podstawowego. W języku niemieckim zanim ustaliła się jednakowa pisownia istniała pewna dowolność w zapisie graficznym konkretnego słowa. Wynikało to z historii języka niemieckiego oraz dialektów. W różnych dialektach [ językach ] niemieckich ten samo słowo mogło znaczyć coś innego i być różnie zapisywane. W standardowym języku niemiecki za pomocą sufiksu –er tworzymy rzeczowniki odczasownikowe a w połączeniu z tematem czasownika powstają nazwy wykonawców czynności rodzaju męskiego [ nazwy zawodów ]. Tylko czy ta nazwa osobowa nie została w jakiś sposób przekręcona lub skrócona co w języku niemieckim nie jest niczym nowym.

W opracowaniu Marii Kaucz pt. Nowy Modlin, które zamieszczone jest na portalu Luteranie.net Poratal społeczności luterańskiej w Polsce, znalazłem informacje, które mówią, że kolonia koło Modlina powstała koło 1785 roku. „Kolonia modlińska początkowo nosiła nazwę Lovisenfeld ( Luisenfelde ), co podkreślało jej osadniczy rodowód. Należy przypuszczać bowiem, że wieś została zbudowana od podstaw przez kolonistów przybyłych w pobliże wsi Modlin, niedaleko rozwidlenia Narwi
i Wisły z terenu Królestwa Wirtembergii. Wydaje się, że pionierami kolonii modlińskiej były następujące rodziny:
(…)
6/Adam Jobs — właściciel domu — z żoną Elżbietą z d. Tyman i córkami: Marianną (* 1806) i Anną Elżbietą (* 1808) już zarejestrowanymi w Parafii E-A w Nowym Dworze oraz ^ Marcin Jabs (*~1759) z żoną Barbarą z d. Kentzler (*~1767) i dwojgiem dzieci.
(…)
8/ Jan Konrad Kentzler (Kintzel?, Kentzel?) (*~1761) z żoną Barbarą i 2 synami: Janem Jakubem (*~1790) oraz Michałem (*~1793 w Królestwie Wirtemberg)
(…)”.
http://www.luteranie.net/index.php?opti ... &art_id=38
Jest to bardzo ciekawa informacja ponieważ mówi nam o niemieckich nazwiskach. W spisie pierwszych osadników w kolonii Nowy Modlin [ pierwotnie Lovisenfeld, Luisenfelde ] znajduje się rodzina o nazwisku Kentzler zapisywana też jako Kintze, Kentzel. Zatem, nazwisko Kentzler może mieć też graficzną formę zapisu Kentzer. Według mnie nazwa osobowa Kentzler jest równa nazwie osobowej Kentzer. Aby ustalić co znaczy nazwisko Kentzer należy ustalić co znaczy nazwa osobowa Kentzler. Nazwisko Kentzler moim zdaniem pochodzi od nazwy zawodu [ czynności ] kentzler. Tylko co znaczy kentzler?

W 1903 roku w Halle profesor Albert Heintze opublikował opracowanie pt. Die deutschen Familiennamen. W publikacji tej na stronie 177 Albert Heintze tak pisze o tym nazwisku: „Kentzler s. Kanzler”. Wynika z tego, że powinno się ustalić co znaczy nazwa Kanzler.

Kanzler [ kanclerz ] według niemieckiej etymologii miano Kanzler ma następujące pochodzenie: „mittelhochdeutsch: kanzelćre; althochdeutsch: kanzellari, kanzilari; aus spätlateinisch: cancellarius, bezeichnete im Mittelalter einen Hofgeistlichen, der in einer Kanzlei, einem abgetrennten Raum, Urkunden ausfertigte; der Amtstitel ist seit dem 4. Jahrhundert bezeugt, das Wort im Deutschen seit dem 10. Jahrhundert; zu lateinisch: cancelli = Gitter, Schranken”.

Według Digitales Wörterbuch der deutschen Sprache [ DWDS ] Kanzler ma następujące pochodzenie:
„Kanzel f. ‘erhöhter, mit einer Brüstung umgebener Platz des Predigers in der Kirche, verglaster Pilotensitz im Flugzeug, Hochsitz des Jägers’, ahd. kanzella f. (um 800), mhd. kanzel f. m. ist entlehnt aus spätlat. cancella ‘Gitter, Schranke’ (in Kirchen vor dem Altar), zu lat. cancellī (Plur.) ‘Gitter, Einzäunung, Schranken’. Dies ist eine deminutive Bildung zu lat. cancer ‘Schranke, Gitter’, dissimiliert aus lat. carcer ‘Schranke, Umfriedung, Kerker’. Ein zu cancellī hinzugebildeter Sing. spätlat. cancellus bezeichnet ‘den für den Geistlichen abgegrenzten Raum in der Kirche’, mlat. auch ‘Geländer, Podium, Lesepult’. Das mit einer Brüstung versehene Lesepult steht ursprünglich an den Chor und Mittelschiff trennenden Schranken. abkanzeln Vb. ‘von der Kanzel herab verkünden, tadeln’ (17. Jh.), ‘zurechtweisen, ausschelten’ (18. Jh.), vgl. heute unübliches gleichbed. kanzeln (18. Jh.). Kanzlei f. ‘Büro’, mhd. kanzelīe, kenzelīe (mit dem Suffix -īe zu mhd. kanzel), spätmhd. kanzellerīe (aus mlat. cancelleria), ‘der mit Schranken umgebene Raum eines Gerichtshofes, Verwaltungsbehörde, Schreibstube’. Kanzleisprache f. sprachwissenschaftlicher Terminus ‘Sprache der in den mittelalterlichen Kanzleien geschriebenen Urkunden, die deutlich mundartliche Kennzeichen meidet und als Amtssprache überlandschaftlichen Charakter trägt’, auch Bezeichnung für den juristisch geprägten, trockenen Behördenstil, den Kanzleistil m. (beide 19. Jh.). Kanzler m. ‘Leiter einer Verwaltungsbehörde, Regierungschef’, ahd. kanzillāri ‘Kanzlist, Schreiber, Notar’ (um 900), mhd. kanzelćre, aus lat. cancellārius ‘Türvorsteher’, spätlat. ‘Vorsteher der Kanzlisten, Kanzleivorsteher’; im Mhd. speziell ‘(Reichs)beamter (des rīches kanzeler), der für die Ausfertigung von Staatsurkunden verantwortlich ist’, später ‘oberster Leiter einer staatlichen Verwaltung’, z. B. Vorsitzender des obersten Gerichtshofes (15. Jh.), preuß. Justizminister (18. Jh.), Regierungschef, vgl. Reichs- (17. Jh.), Bundeskanzler (19. Jh.).”.

W 1891 roku w Quedlinburg’u dr Selmar Kleemann opublikował opracowanie pt. Die Familiennamen Quedlinburgs und der Umgegend. W publikacji tej na stronie 139 tak pisze: „ Vorgesetzter der fürstlichen Kanziei ist der Kantzeler 1434, Kentzler 1641 ( ahd. Chancilari, mhd. Kanzelaere, mnd. Kenseler, Kanzeler ).”.

W Deutsches Wörterbuch von Jacob und Wilhelm Grimm pochodzenie nazwy Kanzler jest opisane w następujący sposób: „KANZLER, m. cancellarius, ahd. chancilâri, chenzilâri, mhd. kanzelćre, mnd. kenseler HÖFER urk. 221. Rein. vos 6689. 6807, canzeler CHYTRAEUS (1592) 143, auch md. 15. jh. kenzeler HAUPT 8, 323, voc. opt. Lpz. 1501 E 2b , kenzeller DIEF. 459b . franz. chancelier, engl. chancellor. russ. kancler''.

Kentzer [ Kanzler, Kentzler, Kantzeler, Kenseler, Kanzeler itp. ] to po polsku kanclerz, sekretarz. W średniowieczu to była osoba, która kierowała pracą kancelarii księcia lub króla. Z powyżej zamieszczonych etymologii wynika też, iż są też inne znaczenia tego słowa. Przyjemność odkrycia ich znaczenia pozostawiam Tobie Alfredzie.

Reasumują, nazwisko Kentzer mogło powstać najprawdopodobniej od przezwiska Kentzer, które w jakiś sposób odnosiło się do znaczenia nazwy Kentzer [ Kanzler, Kentzler, Kantzeler, Kenseler, Kanzeler itp. ] i do cech charakteru, zachowania osoby, którą obdarzono takim przezwiskiem lub w sposób ironiczny przezwisko to odnosiło się do cech charakteru, zachowania osoby nazwanej Kentzer. Nie należy też zapominać o innych znaczenia apelatywu Kentzer. Oczywiście jest to tylko moja robocza hipoteza.

Pozdrawiam – Roman.

https://de.wiktionary.org/wiki/Kanzler
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
Konrad_KonradOffline
Temat postu: Cadrowie  PostWysłany: 29-08-2016 - 11:43
Sympatyk


Dołączył: 10-09-2015
Posty: 115

Status: Offline
Witam Smile

Poproszę o nazwisko panieńskie mojej mamy- Cader.
Moi Cadrowie pochodzą ze Sułoszowej (pow. krakowski, woj. małopolskie), w której żyją od II połowy XVII wieku.
Ja natomiast w moich poszukiwaniach genealogicznych zatrzymałem się na wieku XVIII. Chciałbym nadmienić, iż nazwisko to nie zmieniało swojej formy przez tyle stuleci i było odmieniane w księgach metrykalnych XIX wieku jak np. (...) ślub Grzegorza Cadra...
Po dziś dzień słyszy się: państwo Cadrowie czy pójdźmy do Cadra lub cześć Caderek (zdrobniale). Mam pytanie czy te wszystkie przykłady prawidłowo odmieniają nazwisko moich dziadków? Spotkałem się ostatnio z odmianą Cadera itd.

W każdym bądź razie Cadrowie od pokoleń byli rolnikami, włościanami. W spisach ludności dostępnych na szukajwarchiwach.pl zdobyłem informacje, iż nawet posiadali służbę. W Polsce żyje niewiele osób noszących to nazwisko. Wyczytałem w internecie, że przodkowie pochodzą z Grecji, albo z Anglii i przywędrowali do Polski w wieku XIII w.

Pozdrawiam,
Konrad


Ostatnio zmieniony przez Konrad_Konrad dnia 29-08-2016 - 18:33, w całości zmieniany 1 raz
 
 Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość  
Odpowiedz z cytatem Powrót do góry
Wyświetl posty z ostatnich:     
Skocz do:  
Wszystkie czasy w strefie CET (Europa)
Napisz nowy temat   Ten temat jest zablokowany bez możliwości zmiany postów lub pisania odpowiedzi
Zobacz poprzedni temat Wersja gotowa do druku Zaloguj się, by sprawdzić wiadomości Zobacz następny temat
Powered by PNphpBB2 © 2003-2006 The PNphpBB Group
Credits
donate.jpg
Serwis Polskiego Towarzystwa Genealogicznego zawiera forum genealogiczne i bazy danych przydatne dla genealogów © 2006-2019 Polskie Towarzystwo Genealogiczne
kontakt:
Strona wygenerowana w czasie 0.126383 sekund(y)